ЕВРОПА ГИ КРАДЕ МАКЕДОНСКИТЕ ВОЗАЧИ 500.000 возачи ѝ недостигаат, а Македонија останува без својот кадар

Европа има огромен недостиг од професионални возачи, а македонските возачи се меѓу кадрите што европскиот транспортен сектор ги бара затоа што веќе поседуваат искуство, квалификации и знаење на европските транспортни коридори.

Според Меѓународната унија за патен транспорт (ИРУ), во 2025 година во Европа недостигале околу 502.000 професионални возачи на товарни возила, а до 2030 година се очекува уште околу 660.500 возачи да заминат во пензија.

Создавањето нов професионален возач во Европа е долг и скап процес. Во Шпанија трошокот достигнува повеќе од 22.000 евра, додека во Италија над 19.000 евра. Затоа европските компании сè повеќе бараат веќе обучени возачи од земји надвор од ЕУ.

Македонија произведува кадар, Европа го презема

За Македонија ова значи сериозен проблем. Додека европскиот транспортен сектор активно бара искусни професионалци, македонските транспортни компании се соочуваат со недостиг од возачи и со опасност од дополнителен одлив на работоспособен кадар.

Македонскиот возач за европскиот работодавец не е почетник кој треба допрва да се обучува. Тој веќе има искуство со меѓународниот транспорт, европските правила и долгите релации. Токму затоа неговата вредност на европскиот пазар е висока.

Ова создава парадокс: Македонија го создава и обучува кадарот, а европскиот пазар го привлекува.

Кој ќе вози за македонските компании?

Недостигот на возачи веќе претставува проблем за македонските превозници. Компаниите тешко обезбедуваат доволно кадар, додека европскиот пазар нуди повисоки примања и подобро дефинирани услови за работа.

Дополнителен проблем е движењето на македонските професионални возачи низ Шенген-зоната. Превозниците бараат посебен режим со долгорочни визи или дозволи, со кои возачите би можеле непречено да ја извршуваат работата без ограничувањето од 90 дена во 180 дена.

Македонија мора да го брани својот транспортен сектор

Домашните превозници бараат конкретни мерки за намалување на трошоците и задржување на професионалниот кадар. Меѓу барањата се враќање на заостанатиот ДДВ, намалување на патните надоместоци, повисоки дневници и можност за поврат на дел од акцизата за гориво за комерцијален транспорт.

Во спротивно, предупредуваат дека дел од македонските компании би можеле да го преселат бизнисот во Европската Унија, следејќи го кадарот што веќе заминува.

Додека Европа се бори да обезбеди возачи, Македонија се соочува со прашањето како да ги задржи своите. За македонскиот транспортен сектор, ова веќе не е само економско прашање, туку прашање на зачувување на домашниот кадар и конкурентноста на македонските компании.