ПЛЕНКОВИЌ ОД ОН УДРИ ПО СРБИЈА Младиќ беше испратен со почести, тоа е спротивно на европските вредности

Хрватскиот премиер Андреј Пленковиќ во говорот пред Генералното собрание на Обединетите нации во Њујорк остро го критикуваше односот на Србија кон воените злосторства и погребот на Ратко Младиќ, додека српските медиуми неговите пораки ги протолкуваа како нова закана за блокирање на европскиот пат на Србија.

Пленковиќ, говорејќи за потребата од почитување на меѓународното право, порача дека за малите и средните држави тоа „не е апстракција“, туку граница меѓу редот и тиранијата.

„Мирот бара храброст, кредибилни институции и правила што важат подеднакво за сите“, рече хрватскиот премиер, осврнувајќи се и на руската агресија врз Украина и состојбата на Блискиот Исток.

Пленковиќ: Помирувањето бара соочување со минатото

Посебен дел од говорот посвети на европската интеграција на Југоисточна Европа, оценувајќи дека регионот „останува недовршен дел од европскиот проект“.

Пленковиќ порача дека Хрватска го поддржува проширувањето на ЕУ врз основа на заслуги, но дека европската трансформација бара искреност кон минатото.

„Помирувањето станува можно кога одговорноста за минатите злосторства се признава, а нивното величење се отфрла. Овој стандард не дозволува национални исклучоци“, рече тој.

Во тој контекст го спомена неодамнешниот погреб на Ратко Младиќ во Белград.

„Ратко Младиќ е осуден воен злосторник одговорен за геноцидот во Сребреница – првиот геноцид во Европа по Холокаустот. Воените и службените почести што му беа доделени на Младиќ во Србија беа навреда за неговите жртви и пресудите на меѓународните судови“, рече Пленковиќ.

Тој додаде дека учеството на државни претставници и јавното одобрување на церемонијата се „во целосна спротивност со вредностите на Унијата на која Србија сака да ѝ се придружи“.

Српските медиуми: „Нова закана за блокада“

Изјавите на Пленковиќ предизвикаа остри реакции во српските медиуми.

„Курир“ објави дека хрватскиот премиер „ја нападна Србија и отворено ѝ се закани дека ќе го блокира европскиот пат“, додека „Блиц“ говорот го опиша како „нова отворена закана за блокирање на европскиот пат кон Србија“.

И „Информер“ оцени дека Србија повторно се соочува со закана од блокада на европската интеграција.

Српските медиуми во своите текстови ги пренесуваат и претходните реакции на претседателот Александар Вучиќ, кој изјави дека Младиќ не требало да биде погребан „на кучешки гробишта“, но истакна дека на погребот имало обични војници и дека немало големи воени почести.

Претседателката на Народното собрание, Ана Брнабиќ, пак, го обвини Пленковиќ за двојни стандарди и го критикуваше поради неговиот однос кон хрватскиот пејач Марко Перковиќ Томпсон.

Во Белград го отвораат и прашањето за Косово

„Блиц“ во својот извештај дополнително ја издвојува средбата на Пленковиќ со косовскиот премиер Албин Курти во Њујорк.

Белград не ја признава независноста на Косово, прогласена во 2008 година, додека Хрватска е меѓу државите што ја признаа.

Пленковиќ: „Хрватска го поддржува мултилатерализмот“

Во останатиот дел од говорот, хрватскиот премиер се заложи за обновување на довербата во мултилатералниот систем и реформа на Обединетите нации.

„Одговорот не е помалку мултилатерализам, туку мултилатерализам кој дава резултати“, рече Пленковиќ.

Тој повика на поефикасни и поодговорни ОН, како и на порепрезентативен и поефикасен Совет за безбедност.

Пленковиќ говореше и за вештачката интелигенција, климатските промени, енергетската безбедност, нуклеарното оружје и нелегалната миграција, нагласувајќи дека овие предизвици бараат меѓународна соработка и почитување на правилата.

Тој истакна дека зелената транзиција треба да биде технолошки реалистична, социјално праведна и поврзана со сигурна и достапна енергија.

Србија и понатаму без напредок во преговорите со ЕУ

Покрај острите реакции во српските медиуми, останува фактот дека Србија веќе подолг период нема ново отворање или затворање на преговарачки поглавја со ЕУ.

Белград и натаму има кандидатски статус, но преговорите се соочуваат со застој, а односите со соседите, регионалното помирување и усогласеноста со европските стандарди остануваат меѓу прашањата што се следат во процесот на европска интеграција.

Во меѓувреме, во Њујорк се очекува и обраќањето на српскиот претседател Александар Вучиќ пред Генералното собрание на ОН.