ЕВРОПА ЈА ПРОЗВА ГРЦИЈА Обвинувања за газење на правата на Македонците и Турците

Европската слободна алијанса (ЕФА) упати сериозни критики кон Грција, обвинувајќи ги тамошните власти за ограничување на правата на македонското и турското малцинство. Во фокусот на критиките се наводите за заплашување, судски постапки, попречување на културни манифестации и неспроведување на пресудите на Европскиот суд за човекови права.

Работната група за јазични и малцински права на ЕФА предупредува дека припадниците на македонската заедница во Леринскиот округ се соочуваат со пречки при организирањето традиционални фестивали на кои се пеат песни и се играат ора на македонски јазик.

Според организацијата, во повеќе села биле прекинувани културни настани, а против припадници на македонската заедница биле поднесувани и кривични пријави.

Во соопштението се посочува и тужба поднесена од грчки адвокат против 15 припадници на македонското малцинство, организацијата „Крсте Мисирков“ и Партијата на пријателството, еднаквоста и мирот (ДЕБ), која ги претставува интересите на турското малцинство. ЕФА оценува дека ваквите случаи создаваат атмосфера на притисок врз малцинските заедници и нивните организации.

Посебно внимание во извештајот е посветено на случајот со џамијата „Чинар“ во Ксанти од октомври 2024 година. По овој случај, четворица претставници на турското малцинство во јуни 2026 година биле осудени на по 17 месеци затвор. Организацијата изразува загриженост и поради назначувањето муфтии од страна на грчките власти без согласност на припадниците на турската заедница.

Една од најсериозните забелешки на ЕФА се однесува на неспроведувањето на пресудите на Европскиот суд за човекови права. Како примери се наведуваат предметот „Дом на македонската култура и други против Грција“, чие спроведување се чека повеќе од десет години, како и групата предмети „Бекир Уста“, поврзани со турски здруженија, чии пресуди не се спроведени веќе 18 години.

ЕФА го посочува и случајот со „Турското културно здружение на жените од Ксанти“. Во јуни 2026 година, Европскиот суд за човекови права одлучил во корист на здружението, утврдувајќи повреда на Европската конвенција за човекови права. И покрај тоа, грчкиот Апелациски суд подоцна го одбил барањето за спроведување на пресудата и регистрација на здружението.

Поради наведените случаи, Европската слободна алијанса упати повик до Обединетите нации, Советот на Европа и институциите на Европската Унија да извршат притисок врз Грција. Од меѓународните институции се бара да инсистираат на спроведување на пресудите на Европскиот суд за човекови права, да обезбедат услови за слободно функционирање на македонските и турските културни организации и да ги заштитат малцинствата од говор на омраза.

Со ова, ЕФА повторно го отвора прашањето за почитувањето на малцинските права во Грција, особено правото на културно изразување, здружување и зачувување на јазичниот и националниот идентитет.