ТАЈВАНСКИ ДИПЛОМАТ ВО СКОПЈЕ – Се подготвува нова милијарда или нова стратегија

По повеќе години молк, денес во Македонија се одржа прв состанок со присуство на дипломатски претставник на Тајван – настан што организаторите го претставија како „уривање на бариерите“ и враќање на соработката со Тајпеј.

Бизнис конфедерацијата на Македонија беше домаќин на средбата, на која учествуваа претставници од тајванското дипломатско претставништво во Италија. Темата – „паметни градови“ и тајванското технолошко искуство беше само дел од пораката дека Тајван повторно го отвора својот интерес кон Македонија.

Но сенката на некогашната „тајванска милијарда“, добиена и испарена во времето кога Владата на Георгиевски го призна Тајван, повторно се надвиси врз настанот. Иако организаторите потенцираа дека денес фокусот е чисто економски, дилемите не исчезнуваат особено по неодамнешната изјава на вицепремиерот Александар Николоски дека Македонија одбила понуда за кредит од Кина. Се отвора прашањето: дали се бара нов финансиски партнер и дали се враќа сценарото од доцните деведесетти?

Амбасадорот на Тајван во Рим, Винсент Цаи, порача дека овој состанок е „само почеток“ и најави дека во март следната година македонска бизнис делегација ќе учествува на настан во Тајван, со отворена можност да се приклучат и претставници на Владата. Дополнително, Тајпеј планира да организира инвестициски форум за Македонија.

Миле Бошков од Бизнис конфедерацијата оцени дека почнува „кршење на мразот“ и дека „од Тајван може само да учиме“. Тој потсети дека контактите со тајванските институции започнале пред две години, а како сигнал за добра волја ги наведе донациите за Детската клиника и за Агенцијата ИНОВА.

Иако немаше ниту еден официјален претставник од македонската влада, „сенката“ на политиката беше присутна. Тајван е силен трговски играч со огромна соработка со САД, Кина и ЕУ, а економската соработка со Македонија е симболична со помалку од 9 милиони евра размена годинава, со македонски извоз од само 1,89 милиони.

Тајванските претставници презентираа податоци кои ја отсликуваат големата економска разлика меѓу двете земји: БДП од 797 милијарди долари, 34.000 долари БДП по жител, 16-та најголема извозничка економија во светот, над 70% од светските полупроводници се произведуваат таму.

Во споредба, Македонија останува земја што главно извезува суровини.

Според амбасадорот Цаи, Балканот станува стратешки важен за Тајван како влезен коридор за Европејскиот пазар, а Македонија со својот ИТ сектор е „компатибилен партнер“, но недоволно истражен од тајванска страна.

Прашањето што останува да виси е: Дали ова е вистински нов почеток на економска соработка или повторно отворање на старото геополитичко поле на судир, каде Македонија некогаш веќе се изгоре?

А настаните што следат ќе покажат дали досегашното отсуство на соработка било економска реалност или политичка одлука.