КРАЈОТ НА ЕКОНОМСКИОТ БУМ Јапонија и Швајцарија во рецесија?
Јапонската економија забележа значителен пад од 1,8% на годишно ниво во третиот квартал, што е прв знак на рецесија по шест последователни квартали на раст. Според податоците од јапонската влада, БДП-от, коригиран за инфлација, опаднал за 0,4% во однос на претходниот квартал. Овој пад е резултат на намалениот извоз и значителниот пад на инвестициите во недвижности. Најголемиот удар дојде од намалените испораки на автомобили во САД, по воведувањето на повисоки увозни такси од страна на американскиот претседател Доналд Трамп.
Извозот во Јапонија опадна за 1,2%, што е прв пад по два квартали, а и увозот и инвестициите во недвижности исто така се намалени. Увозот се намали за 0,1%, додека инвестициите во стамбени објекти паднаа за дури 9,4% по интензивната изградба пред поострувањето на регулативите во април. Поради политичките тензии, Кина повика своите граѓани да избегнуваат патувања во Јапонија, што би можело дополнително да ја влоши ситуацијата и да доведе до втор последователен квартал на пад на БДП-от.
Слични проблеми се соочува и швајцарската економија, која е под притисок од американските тарифи од 39% и глобалното економско забавување. Според првичните податоци на SECO, БДП-от на Швајцарија опаднал за 0,5% во третиот квартал, што е под очекувањата на економистите. Индустријата, особено хемискиот и фармацевтскиот сектор, претрпе значителен пад, додека растот во секторот на услуги остана под просекот.
По скромниот раст од 0,1% во вториот квартал и 0,7% во првиот, овој пад укажува на сериозен притисок врз швајцарската економија. Иако SECO предвиде раст од 1,3% за 2025 година, јасно е дека активностите во втората половина на годината ќе бидат слаби. Во меѓувреме, Швајцарија и САД потпишаа нов трговски договор кој предвидува намалување на тарифите на швајцарските производи на 15%, што би требало да им помогне на извозниците.
Сепак, аналитичарите предупредуваат дека ефективната тарифа всушност се зголемува од 0,6% во декември 2024 на 15%. Договорот предвидува и значителни инвестиции од швајцарски и лихтенштајнски компании во САД, со вкупно 200 милијарди долари до 2028 година. Овие инвестиции ќе вклучуваат 67 милијарди долари до 2026 година, особено во индустријата, истражувањето и развојот.
Големи проекти веќе се најавени, вклучувајќи 50 милијарди долари од Roche за истражување и развој во САД, додека Novartis неодамна отвори нова фабрика во Калифорнија во рамките на пакет од 23 милијарди долари. Сепак, швајцарската часовничка индустрија, која е најпогодена од тарифите, забележа пад на извозот во САД од над 50% во септември. Намалувањето на тарифите на 15% може да донесе олеснување, но силниот фрак и натаму ја отежнува конкурентноста на швајцарските производи.