МАКЕДОНИЈА ИМА РЕЧИСИ 7 ТОНИ ЗЛАТО, НО ТОА НЕ Е ВО СКОПЈЕ Каде се чуваат државните резерви и колку заработуваме од нив
Македонските златни резерви во септември достигнале 6,89 тони, вредни стотици милиони евра, но физички се чуваат во Банката на Англија во Лондон.

Македонија располага со 6,89 тони монетарно злато, но државните резерви физички не се наоѓаат во земјата. Речиси седумте тони златни прачки се чуваат во трезорите на Банката на Англија во Лондон, каде што се депонирани уште од 2010 година. Според податоците на Светскиот совет за злато, засновани главно на статистиката на Меѓународниот монетарен фонд, македонските резерви во септември 2026 година изнесувале 6,89 тони и останале непроменети во однос на претходниот месец.
Во регионалното споредување, Македонија е зад Србија, која располага со 55,14 тони злато, но пред Албанија со 3,73 тони, Босна и Херцеговина со 3,48 тони и Црна Гора со 1,2 тони.
| Држава | Златни резерви |
|---|---|
| Србија | 55,14 тони |
| Македонија | 6,89 тони |
| Албанија | 3,73 тони |
| БиХ | 3,48 тони |
| Црна Гора | 1,2 тони |
Според податоците на Народната банка, девизните резерви на Македонија на крајот на август изнесувале 5,1 милијарда евра. Монетарното злато учествувало со 17,2 отсто во нивната вкупна вредност. Македонското злато е во алоцирана форма, што значи дека станува збор за конкретни златни прачки со сопствени сериски броеви, тежина и чистота. Тие ги исполнуваат меѓународните стандарди London Good Delivery. Златото останува сопственост на Народната банка и не е пренесено во сопственост на британската држава.
Одлуката за чување на златните резерви во Банката на Англија е донесена во 2010 година. Како главни причини биле наведени безбедноста, флексибилноста и пристапот до еден од најголемите светски пазари за тргување со злато. Овој модел овозможува трансакции и пренос на сопственоста без физичко преместување на златните прачки, со што се поедноставува управувањето со резервите.
Во декември 2025 година, гувернерот Трајко Славески, заедно со тим од Народната банка, извршил увид во трезорот на Банката на Англија. Биле проверени примероци од прачките, нивните сериски броеви и усогласеноста со стандардите.
Иако самото злато не носи камата, централните банки можат да остваруваат приходи преку краткорочни финансиски пласмани. Во претходно објаснување за „Блумберг Адрија“, Народната банка навела дека вообичаено околу 50 до 70 проценти од вкупното злато се пласирало во краткорочни депозити, зависно од пазарните услови и каматните стапки. Сепак, останува прашањето колкав дел од резервите моментално е физички во трезорот, колкав е пласиран и каков нето-приход остварува државата од овие активности.
Чувањето на златото во странство не е законска обврска. Политиката за управување со девизните резерви на Народната банка предвидува можност монетарното злато да се чува во домашниот трезор или во странство. Враќањето на златото во Скопје би значело поголема непосредна физичка контрола, но и потреба од соодветен високобезбедносен трезор, осигурување и дополнителни трошоци за одржување.
Од друга страна, чувањето во Лондон овозможува полесен пристап до меѓународниот пазар, но подразбира зависност од странска институција и нејзините оперативни и правни процедури.
Шеснаесет години по одлуката за чување на златото во Лондон, се отвора прашањето дали овој модел и понатаму е најисплатлив за Македонија. За целосна оценка на политиката потребни се податоци за надоместоците за чување, приходите од финансиските пласмани, независните проверки и можностите за диверзификација на локациите.
Прашањето не е само каде се наоѓаат македонските златни резерви, туку и колку ефикасно се управува со нив и дали постојниот модел обезбедува најдобра комбинација од сигурност, ликвидност и финансиска корист за државата.

